Dolina Wodąca w Smoleniu
Dolina Wodącej znajduje się na Wyżynie Częstochowskiej, pomiędzy wsiami Smoleń w województwie śląskim a Domaniewice w województwie małopolskim. Jest typową suchą doliną krasową, pozbawioną stałego cieku wodnego. Rozwinęła się w wapieniach górnej jury, a jej rzeźbę tworzą formy krasowe oraz erozyjno-denudacyjne. W krajobrazie doliny wyróżniają się liczne wapienne ostańce, skały i jaskinie. Charakterystycznym elementem jest również system rozgałęzionych suchych dolin, tzw. wodących.
Przez dolinę prowadzą szlaki: czerwony Szlak Orlich Gniazd, niebieski Szlak Warowni Jurajskich, czerwony Szlak Rowerowy Orlich Gniazd oraz zielony Szlak Jaskiniowców. Wytyczono tu również znakowaną na czerwono ścieżkę przyrodniczo-dydaktyczną, która tworzy pętlę rozpoczynającą się i kończącą na parkingu przy Ośrodku Edukacyjnym Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego.
Ryszard Chybiorz / 10.11.2015 / Ostatnia aktualizacja 03.09.2026.
Parking leśny
Ścieżka przyrodniczo-dydaktyczna rozpoczyna się i kończy na parkingu leśnym przy drodze Smoleń–Złożeniec, obok wjazdu do Ośrodka Naukowo-Dydaktycznego Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Trasa ścieżki
Trasa ścieżki dydaktycznej (kolor czerwony) jest dobrze oznakowana na drzewach.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 1
Skała Oczko. Przy przystankach 1–7 znajdują się tablice informacyjne.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 1
Ostaniec skalny z tzw. okiennikami znajduje się na lewo od skały, przy której ustawiono tablicę informacyjną.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 2
Iglaki – Wąwóz. Stan zachowania tablic informacyjnych jest zróżnicowany. Na przystankach 1 i 2 zamontowano także tablice dla przedszkolaków.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 2
Iglaki – Wąwóz. Trasa ścieżki w kilku miejscach prowadzi wąwozami.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 4
Zielone oczko.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 4
Śródleśne oczko wodne – wodopój i tzw. babrzysko dla dzików.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Skała Biśnik leży na czerwonym Szlaku Orlich Gniazd i zielonym Szlaku Jaskiniowców. Stanowi także 6. przystanek ścieżki rowerowej po Dolinie Wodącej i jej okolicach.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
To nie tylko skrzyżowanie szlaków, ale także dobre miejsce na odpoczynek i posiłek pod wiatami.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Skała Biśnik w przeszłości była zamieszkiwana przez ludzi korzystających z Jaskini na Biśniku i Jaskini Psiej. Obie jaskinie łączą się wewnątrz skały.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Schody prowadzące na płaski grzbiet Skały Biśnik (punkt widokowy) wykorzystują naturalną szczelinę skalną.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Widok z góry Skały Biśnik na trasę ścieżki (przystanki 4–6).
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Widok z góry Skały Biśnik na wzgórza w rejonie wsi Złożeniec, które zamykają Dolinę Wodącą od zachodu.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 7
Widok ze szczytu Skały Biśnik na zabudowania Smolenia oraz Skały Zegarowe – z najlepszym punktem widokowym w okolicy.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 8
Skały Zegarowe najlepiej zwiedzać wzdłuż dobrze oznakowanego zielonego Szlaku Jaskiniowców.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 8
Skały Zegarowe to zespół 12 ostańców. Najwyższy z nich to Grodzisko Chłopskie (488 m n.p.m.), a najciekawszy – Grodzisko Pańskie (485 m n.p.m.) z widoczną na zdjęciu Skalną Bramą oraz …
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 8
Skała Goncerzyca (najlepszy punkt widokowy w okolicy) z jaskiniami: Jasną i Zegar.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przysiółek Podlesie
Po zejściu ze Skał Zegarowych należy kierować się do przystanku 9, a przed pierwszymi zabudowaniami przysiółka Podlesie skręcić w lewo.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Przystanek 9
Mrowiska znajdują się na skraju lasu. Wystarczy się odwrócić, aby zobaczyć wzgórze zamkowe (ok. 450 m n.p.m.) z charakterystyczną wieżą.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Wzgórze zamkowe
Wzgórze zamkowe obejmuje utworzony w 1959 r. rezerwat przyrody Smoleń.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Wzgórze zamkowe
Wysoka, okrągła wieża zamku (XIII w.) oraz zamek wysoki znajdują się na wapiennym ostańcu.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Niedaleko parkingu
Po zwiedzeniu zamku wracamy na trasę ścieżki dydaktycznej. Niedaleko parkingu leśnego znajdują się okopy strzeleckie z 1914 r.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08
Ośrodek ZPKWŚ
W ośrodku czynna jest ekspozycja przyrodniczo-historyczna, prezentująca zbiory archeologiczne i geologiczne oraz faunę i florę, a także stroje ludowe regionu. Ośrodek stanowi również bazę noclegową dla turystów i uczestników zajęć edukacyjnych.
Fot. R. Chybiorz / 2009-08